Signalisatie & wayfinding

Wayfinding: mensen laten aankomen zonder te vragen

Wayfinding is het geheel van middelen waarmee iemand zijn weg vindt in een gebouw of op een site: borden, pictogrammen, kleuren, nummering, plattegronden en de logica die daarachter zit. Het werkt goed wanneer niemand het opmerkt. Het valt pas op wanneer het faalt, en dan kost het tijd, geduld en soms veiligheid.

Wij ontwerpen en realiseren wayfinding en signalisatie voor ziekenhuizen, scholen, bedrijventerreinen, kantoorgebouwen, sportcomplexen, gemeenten en industriële sites. Dat gaat verder dan het produceren van borden: wij bekijken eerst de routes en de beslismomenten, en pas daarna welk bord waar hangt.

Het plan komt vóór het bord

De meeste signalisatieproblemen ontstaan niet doordat de borden slecht gemaakt zijn, maar doordat ze in de loop van de jaren stuk voor stuk zijn bijgeplaatst zonder samenhangend plan. Het resultaat is een gang met acht borden waar er twee nodig zijn, in vier lettertypes, en toch vindt niemand de juiste deur.

Onze aanpak begint met een routeanalyse. Waar komt iemand binnen, welke bestemmingen zijn er, en op welke punten moet hij kiezen? Op elk beslispunt hoort precies één duidelijke aanwijzing, en tussen twee beslispunten hoort bevestiging dat men nog juist zit. Wat daarbuiten valt, is ruis. Vaak eindigen we met minder borden dan er stonden, en met een resultaat dat merkbaar beter werkt.

De niveaus in een goed plan

• Oriëntatie: waar ben ik, wat is dit gebouw of deze site.
• Richting: welke kant moet ik op, op elk kruispunt van routes.
• Identificatie: dit is de deur, de zaal, het lokaal, de afdeling die u zocht.
• Regelgeving en veiligheid: wat mag hier niet, en waar is de nooduitgang.

Leesbaarheid: de details die tellen

Een bord is pas nuttig wanneer het gelezen wordt op de afstand waarop het gelezen moet worden.

• Lettergrootte volgt uit de leesafstand. Een vuistregel die in de praktijk goed werkt: ongeveer één centimeter letterhoogte per drie meter afstand, meer wanneer mensen in beweging zijn.
• Contrast tussen tekst en achtergrond weegt zwaarder dan kleurkeuze. Donker op licht leest doorgaans rustiger dan omgekeerd.
• Één schreefloos lettertype in het hele gebouw, in hoofd- en kleine letters. Een woord in enkel hoofdletters leest merkbaar trager.
• Beperk het aantal bestemmingen per bord. Boven de vijf of zes regels haakt de lezer af.
• Kies consequente bewoording. Wie op het eerste bord "Radiologie" leest, moet aan de deur niet "Beeldvorming" aantreffen.
• Vermijd spiegelend materiaal op plaatsen met veel invallend licht.

Toegankelijk voor iedereen

Signalisatie die enkel werkt voor wie goed ziet en vlot leest, doet maar de helft van haar werk.

• Pictogrammen ondersteunen wie de taal niet beheerst of slecht leest. Gebruik gangbare, herkenbare symbolen in plaats van eigen creaties.
• Braille en voelbare tekens op deurbordjes op een consequente hoogte helpen blinde bezoekers, op voorwaarde dat ze altijd op dezelfde plek zitten.
• Voldoende contrast en een matte afwerking helpen slechtzienden.
• Rustige, voorspelbare signalisatie zonder overdaad aan prikkels helpt bezoekers met een cognitieve beperking of met autisme. Voor zorg- en onderwijsomgevingen is dit een expliciet aandachtspunt in ons ontwerp.
• Meertaligheid waar de gebruikersgroep dat vraagt, met een vaste volgorde van de talen.

Veiligheidssignalisatie en wetgeving

Veiligheidssignalisatie is geen ontwerpvrijheid maar een verplichting. Vluchtwegaanduiding, brandbestrijdingsmiddelen, verbods-, gebods- en waarschuwingsborden zijn genormeerd in vorm, kleur en pictogram. Wij werken met genormeerde pictogrammen en leveren, waar van toepassing, materiaal met nalichtende eigenschappen zodat de aanduiding zichtbaar blijft bij stroomuitval.

Bij een audit of een inspectie zijn dit de punten waar het misloopt: ontbrekende of verouderde pictogrammen, vluchtplannen die niet meer overeenkomen met de indeling, en aanduidingen die afgedekt zijn geraakt door meubilair of opslag. Wij lopen dat graag met u na en leveren een overzicht van wat aangepast moet worden.

Materialen per omgeving

• Binnen: dibond, acrylaat, aluminium composiet, geanodiseerd aluminium en systeemprofielen met verwisselbare tekstpanelen. Dat laatste is verstandig waar namen of functies regelmatig wijzigen.
• Buiten: gepoedercoat of geanodiseerd aluminium, met UV-bestendige folie of digitale druk. Kies bewust voor een kwaliteit die past bij de gewenste levensduur, want goedkope folie verkleurt zichtbaar binnen enkele jaren.
• Industrie: materialen bestand tegen reiniging, chemicaliën, hitte of vocht, en vloermarkering die tegen heftruckverkeer kan.
• Zorg en voeding: gladde, reinigbare oppervlakken zonder naden waarin vuil zich vastzet.

Meegroeien met het gebouw

Een organisatie verandert: afdelingen verhuizen, teams veranderen van naam, er komt een vleugel bij. Wij bouwen daarom waar mogelijk met verwisselbare inzetstukken en leveren een signalisatieplan met de gebruikte materialen, kleuren, lettertypes en leveranciersgegevens. Zo kan uw facilitaire dienst zelf een bordje bijbestellen dat exact aansluit bij de rest, ook jaren later en ook wanneer u met een andere partij zou werken.

Wat bepaalt de prijs?

Signalisatie kent geen vaste prijs per bord. De kost volgt uit:

• Het aantal borden en het aantal verschillende formaten. Herhaling van hetzelfde formaat drukt de kost per stuk sterk.
• De materiaalkeuze en de verwachte levensduur.
• Verwisselbare systemen versus vaste borden.
• Of er een ontwerp- en routeanalysefase nodig is, of dat het plan er al ligt.
• De montage: hoogte, geveltype, of er geboord mag worden, werken tijdens of buiten de openingsuren.
• Bijzondere eisen zoals braille, nalichtend materiaal of vandalismebestendige uitvoering.

Bezorg ons uw grondplan en een lijst van bestemmingen, en u krijgt een voorstel met een bordenplan en een offerte waarin elke post afzonderlijk staat.

Uw situatie voorleggen

Stuur ons het grondplan of maak een korte ronde met uw telefoon en stuur ons de foto's. Wij geven aan waar bezoekers vastlopen en stellen een plan voor dat u stap voor stap kunt uitvoeren.